Samenwerking tussen Duitsland en Nederland brengt grensverleggende medische technologie voort

Inleiding
Duitsland heeft de grootste MedTech-sector van Europa. In de Duitse MedTech-branche werken rond de 195.000 mensen in meer dan 12.000 bedrijven (voornamelijk mkb) met een gezamenlijke omzet van 25 miljard euro in 2014. Duitse medische technologie is wereldwijd sterk in trek; in 2014 was het exportaandeel ruim 68 procent. Vijftien procent van de medewerkers is werkzaam in R&D en gemiddeld besteedden de bedrijven binnen de MedTech-industrie 9 procent van de omzet aan dit onderdeel. Belangrijke ontwikkelgebieden zijn technologieën als miniaturisering, Informatie- en Communicatietechnologie (incl. e-health), personalisering, imaging, minimaal invasief, telemedicine, prothesen en implantaten.

Een van de zes prioriteiten van het Duitse innovatiebeleid is “Gezond Leven”, met als speerpunten programma’s rond personalised medicine, verpleging en medische techniek. Van de tien Toekomstprojecten (Zukunftsprojekte) die zijn vastgesteld binnen de Hightech-Strategie zijn er maar liefst drie gerelateerd aan gezondheid, te weten ”Gezonder door preventie en gezonde voeding”, ”Gezond en zelfstandig ouder worden” en ”Betere therapie dankzij individuele gezondheidszorg”. Deze onderwerpen spelen een belangrijke rol binnen het onderzoeksprogramma voor gezondheid (Gesundheitsforschung 2010–2017), opgesteld door het Bundesministerium für Bildung und Forschung (BMBF) en het Bundesministerium für Gesundheit (BMG).

Nederlandse sector actief in Duitsland
Er zijn in Duitsland ongeveer veertig regionale MedTech-clusters actief, waarvan vele lokaal gericht zijn. De regio’s Baden-Württemberg, Beieren, Berlijn en Noordrijn-Westfalen zijn de life sciences hotspots met internationale allure.

Medizintechnik Holland
Twaalf Nederlandse hightech-toeleveranciers trekken sinds november 2015 samen op om de banden met (Zuid-)Duitsland te versterken. Dit doen zij onder de naam ”Medizintechnik Holland” (PiB IntoMedBizz). Vanuit het IA-netwerk Berlijn en het NBSO in Stuttgart wordt deze PiB ondersteund door onder andere contacten te leggen tussen de Nederlandse bedrijven en Duitse bedrijven of clusters. De bundeling van krachten vergroot de kans op het succesvol zakendoen met de Duitse wereldspelers.

Baden-Württemberg
Meer dan de helft van alle Duitse MedTech-clusters is gevestigd in de deelstaat Baden-Württemberg. Belangrijk zijn onder andere BioPRO Baden-Württemberg en MicroTec Südwest. Deze laatste zet zich in voor bedrijven uit Baden-Württemberg gericht op miniaturisering, met name op het gebied van microtechnologie en aanverwante terreinen. Het cluster behoort met zijn 360 partners tot de grootste technologienetwerken van Europa; partners zijn o.a. wereldspelers als Bosch, Daimler, Festo, Roche Diagnostics en Zeiss.

Beieren
In Beieren zijn Medical Valley Europäische Metropolregion Nürnberg en het Munich Biotech Cluster M4 belangrijk. Speerpunten van Medical Valley EMN zijn sensoren, imaging, optische systemen, telemedicine en hightech implantaten. Bij de ontwikkeling van nieuwe technologieën werkt het lokale bedrijfsleven nauw samen met het Fraunhofer-Instituut IIS. Het Munich Biotech Cluster M4 richt zich met name op gepersonaliseerde medicijnen.

In april 2016 bezocht een brede MedTech-missie onder leiding van het koninklijk paar de deelstaat Beieren. In samenwerking met het Forum MedTech Pharma werd onder andere een matchmakingsbijeenkomst georganiseerd. Het koninklijk bezoek heeft de relatie met Beieren versterkt en heeft al tot diverse vervolgbezoeken over en weer geleid. In oktober 2016 bezocht een Beierse delegatie Nederland en in december bracht een Brabantse delegatie een bezoek aan de regio Erlangen/Nürnberg. Voor juni 2017 staat er ook een economische missie gepland naar de MedTech Summit in Nürnberg.

Berlijn
Berlijn profileert zich als “Health Capital”. In het strategisch programma van de stad neemt het thema e-health een centrale plek in, bijvoorbeeld in de vorm van het Competence Center E-HEALTH van Fraunhofer. Dit is een instituut voor toegepast wetenschappelijk onderzoek met kennis op het gebied van communicatiesystemen en samenwerkingsverbanden met vele partijen in de gezondheidszorg. In Berlijn vindt jaarlijks in april de ConhIT plaats, de belangrijkste Europese beurs voor health-IT. Parallel aan de ConhIT 2017 organiseert het postennet Duitsland op 25 april 2017 voor de tweede keer een Dutch Digital Health Night op de Nederlandse ambassade in Berlijn.

Noordrijn-Westfalen
De aan Nederland grenzende deelstaat Noordrijn-Westfalen loopt binnen Duitsland voorop in de digitalisering van de gezondheidszorg. Het regionale agentschap van de deelstaat, Cluster Medizin Technik NRW, is het eerste aanspreekpunt voor technologische samenwerking. De grootste beurs in Duitsland op het gebied van medische technologie is de MEDICA. Deze beurs vindt ieder jaar in november plaats in Düsseldorf en kent een grote aanwezigheid van Nederlandse bedrijven. Het postennet Duitsland en de Taskforce Healthcare coördineren jaarlijks verschillende netwerkactiviteiten, zoals een Pitch & Match-evenement in 2016.

Microfluïdica in Duitsland en Zwitserland
Op 3 maart 2017 openden het Max-Planck-Gesellschaft, de Duitse organisatie voor fundamenteel onderzoek, en de Universiteit Twente een gezamenlijk centrum voor onderzoek naar complexe vloeistofdynamica in Enschede. Microfluïdica kan worden toegepast in de inktjet-printtechnologie, meet- en regelsystemen en MedTech, alsmede op lab-on-a-chip- en organ-on-a-chip-technieken.

Ook is er vanuit de Nederlandse microfluïdicasector aandacht voor Zwitserland. In september 2016 brachten tien Nederlandse bedrijven onder leiding van MinacNed een bezoek aan Basel. MinacNed organiseerde daar samen met de regionale ontwikkelingsmaatschappij BaselArea een microfluïdicaworkshop en een matchmakingsbijeenkomst.

Joop Gilijamse, 26 april 2017

Comments Off on Samenwerking tussen Duitsland en Nederland brengt grensverleggende medische technologie voort

Filed under Uncategorized

Comments are closed.